Ճարտարապետության և շինարարության Հայաստանի ազգային համալսարանի ճարտարապետության տեսության, պատմության և ժառանգության ամբիոնի «Ճարտարապետական ժառանգության վերականգնում» մագիստրատուրայի կրթական ծրագրի 1-ին կուրսի ուսանողները դասախոս Ն. Քալանթարյանի ուղեկցությամբ կատարեցին մասնագիտական շրջայց Պատմամշակութային ժառանգության գիտահետազոտական կենտրոնի հնագիտական գտածոների վերականգնման բաժնում:Ուսանողները ծանոթացան հնագիտական գտածոների վերականգնման բաժնի աշխատանքներին, լաբորատորիաներին, պատմամշակութային շարժական հուշարձանների ուսումնասիրության, ամրակայման, վերականգնման մեթոդներին, հետազոտական, վերլուծական սարքավորումներին, առկա տեխնիկատեխնոլոգիական միջոցներին:Շրջայցի ընթացքում անդրադարձ կատարվեց անշարժ և շարժական հուշարձանների ուսումնասիրության ու վերականգնողական միջամտությունների առանձնահատկություններին, խնդիրներին, նմանություններին ու տարբերություններին:

Լոռե բերդ քաղաքատեղին միջնադարյան Հայաստանի ամրաշինական լավագույն կառույցներից է՝ հայտնի և անհայտ մշակութային իր հարուստ շերտերով։ ՀՀ ԿԳՄՍ նախարարության ֆինանսավորմամբ ներկայում վերականգնվում են հուշարձանային այս համակառույցի գրեթե բոլոր հայտնի ենթահուշարձանները։Տեսանյութում ներկայացվում է վերականգնման ավարտական փուլին մոտեցող քաղաքատեղիի եկեղեցին, որը տարբեր ժամանակներում գործածվել է նաև այլ նպատակներով՝ կրելով ներքին և արտաքին զանազան միջամտություններ։ Հիշեցնենք, որ վերականգնման նպատակով կատարված հնագիտական պեղումները, հետազոտական անհրաժեշտ աշխատանքները, ինչպես նաև համակառույցի բոլոր ենթահուշարձանների վերականգնման նախագծերը դարձյալ նախարարության ֆինանսավորմամբ իրականացրել է Պատմամշակութային ժառանգության գիտահետազոտական կենտրոնը։

2025 թ. Տաթևի Մեծ անապատի պեղումների (արշավախմբի ղեկ.՝ Ա. Նալբանդյան) ժամանակ եկեղեցու հարավային ավանդատնից հայտնաբերվեց չղջիկի գրեթե ամբողջական մարմին (կմախք), որը բավական հետաքրքիր նմուշ էր։Գիտահետազոտական մեր կենտրոնը, հավատարիմ մնալով իր սկզբունքներին և համագործակցելով տարբեր ոլորտի մասնագետների հետ՝ կենսաբաններ, հնակենդանաբաններ, երկրաբաններ, բուսաբաններ և այլն, այսօր ուսումնասիրության և մշտական պահպանության նպատակով այս ուշագրավ նյութը հանձնեց ԵՊՀ Կենսաբանության ֆակուլտետի Կենսաբանության ամբիոնի վարիչ՝ կ.գ.թ. դոցենտ Ա. Ղազարյանին։Կարծում ենք հետազոտությունները հետաքրքիր արդյունքներ կտան, և որոշակի մանրամասներ կիմանանք տարածքի էնդեմիկ տեսակների վերաբերյալ:

Գիտական հանդեսի այս համարում տեղ են գտել հոդվածներ՝ նվիրված պատմամշակութային ժառանգության պահպանությանը և վերականգնմանը, նորահայտ հուշարձանների ուսումնասիրմանը, ինչպես նաև հուշարձանների վերաբերյալ արխիվային վավերագրերին: